De liefde in je leven
en de invloed daarop van met name je hormonen
 

Minder zin door de pil? Het zou zomaar kunnen!

Heb je weinig zin in seks en slik je de pil? Dan is de kans tamelijk groot dat de pil de boosdoener is. De gemiddelde vrouw mag dan weinig last hebben van psychische bijwerkingen, voor een minderheid zijn deze wel degelijk een probleem. Onderzoek met vrouwen voor wie bijwerkingen gewenst of juist een probleem zijn zou voor opheldering kunnen zorgen.

De gemiddelde vrouw merkt weinig van de anticonceptiepil. Maar heb je weinig zin in seks én slik je de pil? Dan is de kans toch tamelijk groot dat de pil de boosdoener is.

De gemiddelde vrouw merkt weinig van de anticonceptiepil. Maar heb je weinig zin in seks én slik je de pil? Dan is de kans tamelijk groot dat de pil de boosdoener is.

Er zijn nog steeds veel artsen die denken dat het met de psychische bijwerkingen van de anticonceptiepil, zoals libidoverlies en depressie, wel meevalt. Onderzoeken waarin vrouwen die de pil slikken worden vergeleken met hen die een placebo krijgen of waarin voor- en nametingen worden vergeleken laten meestal ook maar kleine verschillen zien. Waarschijnlijk komt dat echter doordat er een minderheid is bij wie de pil positief werkt op stemming en libido, bijvoorbeeld doordat ze minder bang zijn om zwanger te worden, terwijl bij een iets grotere minderheid de pil hierop juist een negatief effect heeft (Burrows 2012). Overigens zijn er ook onderzoeken die duidelijke verschillen laten zien, bijvoorbeeld doordat ze de deelneemsters ook naar minder grote effecten (positief of negatief) vroegen of een andere onderzoeksopzet gebruikten. 

Het negatieve effect van de pil op stemming is onlangs goed onderzocht door een groep Deense onderzoekers. Deze vonden dat op de 1000 Deense vrouwen die aan de pil waren er per jaar 22 voor het eerst antidepressiva voorgeschreven kregen. Onder vrouwen die geen hormonale anticonceptie gebruikten waren dat er 5 minder. Het lijkt er dus op dat 5 van de 22 pilslikkende vrouwen die antidepressiva kregen, bijna een kwart dus, deze niet nodig zouden hebben gehad als ze niet aan de pil waren gegaan. Bij vrouwen onder de 20 en in het eerste half jaar was de kans op depressieve klachten zelfs nog een stuk hoger, terwijl de kans op depressie als bijwerking gemiddeld vermoedelijk dus maar 0,5% per jaar was. Dit voorbeeld laat zien dat een lage kans op een bijwerking niet zoveel zegt als de kans op de betreffende klacht sowieso niet zo groot is.

Volgens de Denen zou de pil stemmingsproblemen kunnen veroorzaken door het gebruikte progestageen. De pil verhoogt echter ook je SHBG, wat maakt dat je minder hebt aan je testosteron, een hormoon dat je niet alleen nodig hebt om te kunnen genieten van seks, maar dat in het algemeen positief werkt op je stemming. Onderzoekers die een negatief effect vinden op seksueel functioneren zoeken de verklaring daarvoor dan ook meestal in de invloed van de pil op je testosteron, al zijn er ook auteurs die een verband zien tussen libido en progestageen.

Maar de pil heeft bij sommige vrouwen dus ook positieve bijwerkingen. Zo gebruikt 14% van de vrouwen die de pil slikken deze niet om zwangerschap te voorkomen, maar om andere redenen zoals het verminderen van menstruatiepijn. Verder zijn er niet alleen verschillen tussen vrouwen, er zijn ook verschillen tussen pillen. Neem vrouwen die veel last hebben van acne of angstig of depressief zijn als het gevolg van PCOS, een aandoening waarbij je testosteron juist te hoog is. Zij hebben waarschijnlijk minder baat bij de pillen die het meest worden voorgeschreven, zoals Microgynon (levonorgestrel), en meer bij een pil met bijvoorbeeld drospirenon, zoals Yasmin. Anderen profiteren van het feit dat je hormoonspiegels bij de pil minder schommelen dan bij geen of een niet-hormonale vorm van anticonceptie. Voor welke groep een pil het beste werkt, zal echter nooit helemaal duidelijk worden zo lang fabrikanten blijven inzetten op one size fits all medicijnen.

hertzbergerOnlangs deed de publiciste Rosanne Hertzberger op Facebook een oproep om een placebo-onderzoek te doen naar de bijwerkingen van de pil. Nu is er dus net een dergelijk onderzoek gedaan, maar misschien is het mogelijk om een dergelijk onderzoek te doen bij vrouwen die gestopt zijn vanwege de bijwerkingen of juist vanwege de bijwerkingen met de pil zijn begonnen. Helemaal mooi zou het zijn als dan meteen de verschillende soorten pillen worden vergeleken. Wat niet blijkt bij gewoon onderzoek, zou aan het licht kunnen komen als je alleen onderzoek doet met deze twee groepen.

Engels artikel over het placebo-onderzoek naar de relatie pil-libido
Engels artikel over het Deense onderzoek
Bregje Hofstede over haar ervaringen met de pil als libidokiller

Share Button

Praat mee!